Tvxs Ρεπορτάζ / Δεν λειτουργεί στο Ελευθέριος Βενιζέλος ούτε το σύστημα ειδοποίησης σύγκρουσης αεροπλάνων

Οταν πέρυσι τον Ιανουάριο σημειώθηκε η θανατηφόρα σύγκρουση ενός επιβατικού αεροσκάφους με στρατιωτικό ελικόπτερο στην Ουάσιγκτον, η Ένωση Ελεγκτών Εναέριας Κυκλοφορίας 

σημείωνε σε ανακοίνωση της ότι στην Tερματική Περιοχή της Αθήνας δεν λειτουργεί ο μηχανισμός προειδοποίησης. Kαι επομένως «ο Ελεγκτής που εργάζεται, δεν λαμβάνει καμία ειδοποίηση από το σύστημα ότι αεροσκάφη βρίσκονται σε πορεία σύγκρουσης».

Οι ελεγκτές απέδιδαν το πρόβλημα στον «παρωχημένο εξοπλισμό» και κατέληγαν ότι «η αποφυγή συμβάντων εξαρτάται αποκλειστικά από την επιχειρησιακή δεινότητα και ετοιμότητα του Ελεγκτή».

Το σύγχρονο σύστημα χρησιμοποιείται ευρέως σε όλα τα διεθνή αεροδρόμια και ονομάζεται Short-Term Conflict Alert (STCA). Ομως στην Ελλάδα, τα πράγματα είναι ακόμη στην εποχή του αείμνηστου…Κωνσταντίνου Μητσοτάκη. Η Υπηρεσία Πολιτικής Αεροπορίας (ΥΠΑ) και οι ελεγκτές εναέριας κυκλοφορίας χρησιμοποιούν ραντάρ και παραδοσιακά εργαλεία (ATC) για να παρακολουθούν και να διαχειρίζονται την εναέρια κυκλοφορία — δηλαδή:

• βλέπουν τις πτήσεις στον «χάρτη»
• δίνουν διαχωρισμό (διαφορετικά ύψη ή πορείες)
• επεμβαίνουν πριν υπάρξει σύγκρουση.

Δεν λειτουργεί δηλαδή αυτόματο σύστημα που χτυπάει συναγερμό μόνο του.

Στον χρόνο που πέρασε, παρά την προειδοποίηση των ελεγκτών, η Υπηρεσία Πολιτικής Αεροπορίας δεν προχώρησε ούτε σε αυτόν τον στοιχειώδη τεχνολογικό εκσυγχρονισμό. Το ίδιο άλλωστε συμβαίνει με όλο το τριτοκοσμικό σύστημα λειτουργίας στην ελληνική εναέριο κυκλοφορία, που το Tvxs έχει περιγράψει σε σειρά αποκαλυπτικών ρεπορτάζ.

Είναι χαρακτηριστικό ότι το ανταλλακτικό για ένα ραντάρ που καλύπτει το Ελευθέριος Βενιζέλος και πρόσφατα υπέστη βλάβη, βρέθηκε παρατημένο σε μία αποθήκη στην Αίγυπτο, όπου και σε αυτή τη χώρα ο εξοπλισμός έχει εκσυγχρονιστεί.

Είκοσι ημέρες μετά το δυστύχημα στην Ουάσιγκτον, στο οποίο έχασαν τη ζωή τους 67 άτομα που επέβαιναν στα δύο αεροσκάφη, ο ευρωβουλευτής του ΚΚΕ Κώστας Παπαδάκης κατέθεσε ερώτηση στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή( Κομισιόν) «για τα ζητήματα προσωπικού και την ασφάλεια στον έλεγχο εναέριας κυκλοφορίας στην Ελλάδα, συμπεριλαμβανομένης της μη λειτουργίας του συστήματος ειδοποίησης σύγκρουσης στον πύργο ελέγχου του “Ελ. Βενιζέλος”».

Στην ερώτηση του, ο κ. Παπαδάκης τόνιζε μεταξύ των άλλων ότι «τα τελευταία επτά χρόνια έχουν εκδοθεί προειδοποιήσεις σχετικά με το γεγονός ότι το σύστημα αποφυγής σύγκρουσης στον πύργο ελέγχου του αεροδρομίου Ελευθέριος Βενιζέλος, το οποίο προειδοποιεί όταν τα αεροσκάφη βρίσκονται σε πορεία σύγκρουσης, δεν λειτουργεί».

Ο αρμόδιος Επίτροπος κ. Τιτζικώστας απάντησε γραπτώς στον ευρωβουλευτή σχεδόν 6 μήνες μετά (4.7.2025). Η απάντηση λέει ότι «δεν έχει κατατεθεί επίσημη καταγγελία στην Επιτροπή για τα προβλήματα που επισημαίνει ο Έλληνας ευρωβουλευτής»(από ποιον άραγε να κατατεθεί;) και ότι «δεν έχει αναφερθεί κάποιο ειδικό εύρημα από τις (ευρωπαϊκές) επιθεωρήσεις σχετικά με τη λειτουργία του «συστήματος αποφυγής σύγκρουσης» (collision avoidance system).

Προσθέτει όμως ότι ότι η «Επιτροπή έχει ανοίξει δύο διαδικασίες επί παραβάσει κατά της Ελλάδας, για τις διαπιστωμένες ελλείψεις — όμως δεν συνδέονται αποκλειστικά με το σύστημα ειδοποίησης σύγκρουσης αλλά με τη γενικότερη συμμόρφωση με την ευρωπαϊκή νομοθεσία στον τομέα της διαχείρισης εναέριας κυκλοφορίας».

Το πρόβλημα ήρθε στο φως μα αφορμή τη χθεσινή αποκάλυψη ότι κατά τη διάρκεια του black out στο FIR Αθηνών στις αρχές του χρόνου, δύο αεροσκάφη βρέθηκαν σε πορεία σύγκρουσης.

Το σχετικό ρεπορτάζ υποστηρίζει πώς «εικάζεται ότι μετά από πολλαπλές προσπάθειες, κάποιος αεροελεγκτής κατάφερε να επικοινωνήσει με τον πιλότο της TunisAir (του ενός από τα δύο αεροπλάνα) και του είπε να χαμηλώσει ύψος, μέσα από την συχνότητα κινδύνου.

Αυτό δεν είναι εξακριβωμένο. Σε κάθε περίπτωση, σε κάθε αεροπλάνο υπάρχουν αυτόματα συστήματα που ειδοποιούν τους πιλότους και τους υποχρεώνουν να διορθώσουν την πορεία τους. Αλλά για να αποφευχθεί ένα ανθρώπινο λάθος -και τέτοια έγιναν στη σύγκρουση στην Ουάσιγκτον- χρειάζεται και ο αυτόματος μηχανισμός ειδοποίησης των ελεγκτών.

Που με βασική ευθύνη της Υπηρεσίας Πολιτικής Αεροπορίας και της επιβλέπουσας μένουμε-Ευρώπη κυβέρνησης, δεν λειτουργεί. Οπως και τόσα άλλα στο Ελευθέριος Βενιζέλος.

ΠΗΓΗ:www.tvxs.gr