www.kozani.tv 22

PAFILIS 11 2016 WB 836x182 ANIM

Pantelidis banner 2 2022

 THE BRAIN TRAIN 520x145 1NOHSH small 003

banner3

ASEPOP 1 003

banner4

1024x126 1 001

Όταν η λογοτεχνία έχει «άρωμα γυναίκας» (της Δήμητρας Καραγιάννη)

κοζάνη, ειδήσεις, νέα, Πτολεμαΐδα Η σχέση της γυναίκας με τη λογοτεχνία είναι στενή κι ενώνει το παρελθόν με το παρόν με τον πιο περιγραφικό τρόπο, σκιαγραφώντας ολόκληρες εποχές.

Η γυναίκα αναπτύσσει τη σχέση της με τη λογοτεχνία με τρεις τρόπους: ως αναγνώστρια, ως ηρωίδα και ως συγγραφέας.

Η γυναίκα ως αναγνώστρια

Οι γυναίκες στην εποχή μας διαβάζουν πολύ περισσότερο από τους άντρες, κι αυτό ισχύει για όλες τις ηλικίες, τις κοινωνικές τάξεις ή τα μορφωτικά επίπεδα. Σήμερα κυρίως οι γυναίκες στηρίζουν την αγορά του βιβλίου. Δεν ήταν, βέβαια, πάντοτε έτσι, αν θυμηθούμε τις εποχές κατά τις οποίες η γυναίκα δεχόταν αμέτρητους περιορισμούς, που την τοποθετούσαν σε πολύ συγκεκριμένο σημείο του χάρτη της κοινωνίας, μιας κοινωνίας που δεν φτιάχτηκε για κορίτσια. Παρά το γεγονός όμως ότι η γυναίκα προσήλθε με καθυστέρηση στη μόρφωση, η υπεροχή των γυναικών στην ανάγνωση βιβλίων, είναι μία αδιαμφισβήτητη πραγματικότητα, κυρίως από το 1950 και μετά.

Τι διαβάζουν, όμως, οι γυναίκες σήμερα; Υπάρχει «γυναικείο κοινό»; Και κατά πόσον αυτός ο όρος δημιουργεί στερεοτυπικά κατασκευασμένους τόπους και τρόπους, όπου και πάλι αποτυπώνεται η διαφορά και η μάχη των φύλων; Οι τυποποιημένοι όροι κατηγοριοποίησης ανάγονται στον 18ο αιώνα και την πρώτη τότε στροφή των γυναικών στην ανάγνωση, επομένως δεν μπορούν να έχουν θέση στην σύγχρονη εποχή. Οι γυναίκες σήμερα διαβάζουν όλα τα είδη λογοτεχνίας, από την πιο «εύκολη» μέχρι την πιο «δύσκολη», απαντώντας εύλογα στο ερώτημα: «Είναι τελικά η ανάγνωση γένους θηλυκού;»

Η γυναίκα ως ηρωίδα

Η γυναίκα, ως ιδανικό, ως μάνα, ως σύζυγος, ως ερωμένη, ως ιστορικό ή μυθικό πρόσωπο, έχει εμπνεύσει αμέτρητες φορές τη λογοτεχνία και χάρη σ’ αυτήν γράφτηκαν σπουδαία έργα. Είναι πολλοί οι συγγραφείς που εμπνεύστηκαν από μία γυναίκα και της έδωσαν ξεχωριστή θέση μέσα στα έργα τους. Στη Μαντάμ Μποβαρί ο Φλωμπέρ έπλασε την Έμμα. Ο Τολστόι μάς σύστησε την Άννα Καρένινα. Ο Ροϊδης την Πάππισα Ιωάννα. Ο Παπαδιαμάντης γράφει τη Φόνισσα. Ο Δουμάς την «Κυρία με τις καμέλιες». Ο Σοφοκλής έπλασε την Αντιγόνη. Η Μαρία Ιορδανίδου έγραψε τη Λωξάντρα…    

Κλασικά έργα της παγκόσμιας λογοτεχνίας περιγράφουν τη γυναίκα, την πλάθουν, της δίνουν «ρόλο» και «φωνή», εμπνέοντας στάσεις ζωής. Η γυναίκα πάντοτε αποτελούσε πηγή έμπνευσης για τη λογοτεχνία και την τέχνη. Σαν να είναι τρόπον τινά είναι «καταδικασμένη» να παίζει αυτόν το ρόλο, που για κάποιο λόγο την θέλει να ορίζει τύχες, να επηρεάζει πράγματα, να ξυπνάει πάθη, να χαρίζει τη ζωή, ενίοτε και να την παίρνει…

Οι ρόλοι που έχει παίξει η γυναίκα στη λογοτεχνία δεν είναι καθόλου τυχαίοι, ούτε ασύνδετοι με τον κοινωνικό της ρόλο σε κάθε εποχή. Αντιθέτως συνδιαμορφώνουν μια αντίληψη για τη θέση της στο χθες, το σήμερα και το αύριο.

Τα κείμενα της λογοτεχνίας του σήμερα, περιγράφουν την γυναίκα της σύγχρονης πραγματικότητας, με διάχυτο όμως τον κίνδυνο -μέσα από την ανάγκη της να επιβεβαιώσει τη θέση της- να αλλοιώσει τελικά η γυναίκα τελείως τη φύση της, καθώς επιχειρεί να προσαρμοστεί σε αντρικά πρότυπα, προκειμένου να επιβιώσει ισότιμα.

Η γυναίκα ως συγγραφέας

Η Ενχεντουάνα ήταν η πρώτη επώνυμη ποιήτρια του κόσμου. Έζησε 2.300 χρόνια π.Χ. περίπου και ήταν η πρώτη θρησκευτική ποιήτρια. Η Σαπφώ, η 10η μούσα σύμφωνα με τον Πλάτωνα, ήταν η σπουδαιότερη εκπρόσωπος της ερωτικής ποίησης όλων των εποχών. Η Άννα Κομνηνή ήταν μία από τις σημαντικότερες πνευματικές μορφές της Βυζαντινής αυτοκρατορίας.

Η Ζακυνθινή Ε. Μαρτινέγκου άφησε πίσω της, το 1830 περίπου, μια πολύτιμη αυτοβιογραφία. Πέρασαν πολλά χρόνια μέχρι να θεσμοθετηθεί η μόρφωση ως αναφαίρετο δικαίωμα της γυναίκας, για να φτάσουμε κάποια στιγμή στην Πηνελόπη Δέλτα, τη Γαλάτεια Σαράντη κι άλλες συγγραφείς που με τα έργα τους έγραψαν σελίδες στην ιστορία της λογοτεχνίας. Από την Ευανθία Καϊρη, την Μητιώ Σακελλαρίου, ως την Αξιώτη, τη Γαλάτεια Καζαντζάκη, τη Διδώ Σωτηρίου, την Ζωρζ Σαρρή, την Κική Δημουλά, την Κ. Αγγελάκη –Ρουκ, την Ρ. Γαλανάκη, την Μ. Δούκα και πολλές άλλες συγγραφείς, στην Ελλάδα και τον κόσμο… οι γυναίκες δεν έπαψαν να δημιουργούν.

Ο δρόμος των γυναικών συγγραφέων δεν υπήρξε καθόλου εύκολος, ούτε αυτονόητος. Αντιθέτως ήταν δύσβατος, αφού ακολουθούσε την κοινωνική θέση της γυναίκας μέσα στον χρόνο. Γι’ αυτό και κάθε σελίδα που γράφτηκε από γυναικεία πένα, κάθε έργο που κυκλοφόρησε, δεν ήταν απλώς άλλο ένα βιβλίο, αλλά και μια αληθινή κατάκτηση και αντανάκλαση της θέσης της γυναίκας μέσα στην κοινωνία.

Σήμερα οι γυναίκες γράφουν. Απαλλαγμένες από πολλά κατάλοιπα του παρελθόντος, εξακολουθώντας όμως να φέρουν ένα αόρατο βάρος από το χθες, είναι εκεί και καταγράφουν, αφήνοντας το αποτύπωμά τους στην άμμο του χρόνου, αποτελώντας αναπόσπαστο κομμάτι της τέχνης του λόγου στο σήμερα και το αύριο.

(Από το Δ’ Συμπόσιο Λογοτεχνίας)

Δημοφιλή νέα...

Πληροφορίες για τα cookies

Τα cookies είναι σύντομες αναφορές που αποστέλλονται και αποθηκεύονται στον σκληρό δίσκο του υπολογιστή του χρήστη μέσω του προγράμματος περιήγησης όταν αυτό συνδέεται στο Ιντερνέτ. Τα cookies μπορούν να χρησιμοποιηθούν για τη συλλογή και αποθήκευση δεδομένων του χρήστη όσο αυτός είναι συνδεδεμένος, για να του παράσχουν τις ζητούμενες υπηρεσίες και που ορισμένες φορές τείνουν να μην διατηρούν. Τα cookies μπορεί να είναι τα ίδια ή άλλων:

  • Technical cookies (τεχνικά cookies) που διευκολύνουν την πλοήγηση των χρηστών και τη χρήση των διαφόρων επιλογών ή υπηρεσιών που προσφέρονται από τον ιστό, όπως προσδιορίζουν τη συνεδρία, επιτρέπουν την πρόσβαση σε ορισμένες περιοχές, διευκολύνουν τις παραγγελίες & τις αγορές, συμπληρώνουν φόρμες & εγγραφές, παρέχουν ασφάλεια, διευκολύνουν λειτουργίες (βίντεο, κοινωνικά δίκτυα κλπ.).
  • Customization cookies (cookies προσαρμογής) που επιτρέπουν στους χρήστες να έχουν πρόσβαση στις υπηρεσίες σύμφωνα με τις προτιμήσεις τους (γλώσσα, πρόγραμμα πλοήγησης - browser, διαμόρφωση, κ.α.).
  • Analytical cookies (cookies ανάλυσης) που επιτρέπουν την ανώνυμη ανάλυση της συμπεριφοράς των χρηστών του Ιντερνέτ, επιτρέπουν την μέτρηση της δραστηριότητας του χρήστη και την ανάπτυξη προφίλ πλοήγησης για την βελτίωση των ιστότοπων.

Ως εκ τούτου, όταν έχετε πρόσβαση στον ιστότοπο μας, σύμφωνα με το Άρθρο 22 του Νόμου 34/2002 των Υπηρεσιών Κοινωνίας της Πληροφορίας, στην αναλυτική επεξεργασία των cookies ζητάμε τη συγκατάθεση σας για τη χρήση τους, με σκοπό να βελτιώσουμε τις υπηρεσίες μας. Χρησιμοποιούμε την υπηρεσία του Google Analytics για τη συλλογή ανώνυμων στατιστικών πληροφοριών όπως για παράδειγμα ο αριθμός των επισκεπτών στον ιστότοπο μας. Τα cookies που προστίθενται από την υπηρεσία Google Analytics διέπονται από τις πολιτικές απορρήτου του Google Analytics. Αν επιθυμείτε μπορείτε να απενεργοποιήσετε τα cookies από το Google Analytics.

Παρακαλούμε, σημειώστε ότι μπορείτε να ενεργοποιήσετε ή απενεργοποιήσετε τα cookies σύμφωνα με τις οδηγίες του προγράμματος πλοήγησης σας (browser).

x

PAFILIS 001